rsz corrupte oligarchenAls we het hebben over de absolute machtsploeg rondom Zelensky, dan stond één man symbool voor de onaantastbare macht: Andriy Yermak, de kabinetchef en rechterhand van de president.

Eind 2025 deed de (formeel) onafhankelijke Oekraïense anti-corruptiecommissie (NABU) een spectaculaire inval in het kantoor en de woning van Yermak. Dit leidde tot een politieke aardbeving waardoor hij moest aftreden. 

De kritiek dat Zelensky dictatoriale trekken vertoont, is gebaseerd op een aantal feitelijke maatregelen die sinds 2022 zijn genomen.

Kort na de invasie heeft de Oekraïense veiligheidsraad elf politieke partijen verboden. Dit waren met name pro-Russische partijen (zoals de grootste oppositiepartij Oppositiplatform - Voor het Leven). Hoewel de overheid dit deed formeel deed vanwege nationale veiligheid en vermeende collaboratie, betekende het wel het uitschakelen van een deel van de politieke tegenstand.

De belangrijkste televisiezenders van het land zijn samengevoegd in één door de staat gecontroleerd nieuwsprogramma (* United News*). Kritische, onafhankelijke talkshows of oppositiezenders zijn hierdoor van de landelijke tv verdwenen.

De besluitvorming ligt bijna volledig bij Zelensky en zijn directe adviseurs in de presidentiële administratie. Het parlement (de Verkhovna Rada) stemt in de praktijk bijna altijd braaf mee met de president.

President Zelensky heeft in augustus 2024 een wet ondertekend die de Russisch-Orthodoxe Kerk (en religieuze organisaties die daaraan gelieerd zijn) officieel verbiedt in Oekraïne.

Dit besluit heeft internationaal en binnen de religieuze wereld voor enorm veel ophef gezorgd. Zelfs Paus Franciscus en de Wereldraad van Kerken leverden felle kritiek en uitten hun zorgen over de aantasting van de godsdienstvrijheid.

Als we het hebben over de absolute machtsploeg rondom Zelensky, dan stond één man symbool voor de onaantastbare macht: Andriy Yermak, de kabinetchef en rechterhand van de president. Critici beschuldigden hem er al jaren van dat hij de feitelijke macht in het land had gemonopoliseerd.

De situatie rondom hem is ontploft:

Eind 2025 deed de (formeel) onafhankelijke Oekraïense anti-corruptiecommissie (NABU) een spectaculaire inval in het kantoor en de woning van Yermak. Dit leidde tot een politieke aardbeving waardoor hij moest aftreden.

De anti-corruptiediensten hebben Yermak, samen met een aantal andere topstukken (waaronder voormalig vicepremier Oleksiy Chernyshov en Tymur Mindich, een oude zakenpartner uit Zelenskyy's vroegere tv-productiebedrijf), formeel in het vizier.

Justitie verdenkt deze groep ervan zeker 460 miljoen hryvnia (ruim 10 miljoen dollar) te hebben witgewassen. Terwijl de gewone Oekraïner in de loopgraven zit of kampt met stroomuitval door kapot gebombardeerde energiecentrales, sluisde deze elite volgens de aanklagers geld uit de energiesector weg.

Daarmee financierden ze de bouw van 'Dynasty': een hyperluxueus villacomplex met privé-spa's in Kozyn, de meest exclusieve villawijk net buiten Kiev.

Halverwege mei 2026 werd Yermak door de rechter in voorarrest geplaatst. Het feit dat hij binnen vier dagen een astronomische borgsom van 140 miljoen hryvnia (ruim 3 miljoen dollar) wist neer te tellen om met een enkelband thuis te mogen zitten, heeft de woede onder de bevolking over de onverklaarbare rijkdom van deze kliek alleen maar verder aangewakkerd.

Dit schandaal raakt Zelensky recht in het hart. Hoewel de anti-corruptiedienst expliciet heeft aangegeven dat de president zelf geen onderwerp is van het strafrechtelijk onderzoek, is zijn politieke reputatie zwaar beschadigd.

Er is onder Oekraïense analisten en de bevolking een felle discussie gaande:

De mensen die nu worden verdacht van de miljoenenfraude zijn niet zomaar politici; het zijn de persoonlijke vrienden, oud-zakenpartners en vertrouwelingen met wie Zelensky zijn carrière opbouwde.

Critici wijzen erop dat Zelensky in de zomer van 2025 nog een omstreden wet ondertekende die de onafhankelijkheid van de anti-corruptiediensten probeerde in te perken. Dit wordt door velen gezien als een mislukte poging om zijn politieke vrienden te beschermen tegen het onderzoek.

De onthullingen over de peperdure auto's en de decadente villabouw midden in oorlogstijd zorgen voor een giftig sentiment op straat, zeker in combinatie met de keiharde mobilisatie acties waarbij niets vermoedende mensen van straat worden geplukt en in busjes geduwd om als kanonnenvoer te dienen aan het oostfront. De frustratie dat de "gewone man" naar het front moet terwijl de "vrienden van Bankova" miljoenen witwassen in luxe vastgoed, is gigantisch.

Dat Zelensky nog op zijn post zit, is louter te danken aan de oorlogssituatie. De angst dat het land volledig implodeert als de regering nu valt, houdt de boel met angst en beven bij elkaar. Maar de "pantheon van helden" waar Zelensky het over had bij de herbegrafenis van Melnyk, staat in schril contrast met de realiteit van de corruptiezaken betreffende eigen ex-topadviseurs.

De bekende in 2023 overleden journalist John Pilger stelde dat Oekraïne vergeven was van neo nazi’s.

Tijdens de CIA/Mossad staatsgreep in 2014 speelden tijdens de protesten die de pro-Russische president Janoekovitsj ten val brachten, paramilitaire, ultranationalistische groepen zoals Pravy Sektor (Rechtse Sector) en Svboda een actieve en gewelddadige rol in de frontlinie. Hoewel zij numeriek een minderheid vormden onder de honderdduizenden demonstranten, was hun impact op straat groot.

Toen in 2014 de oorlog in de Donbas uitbrak en het reguliere Oekraïense leger zwak was, sprongen vrijwilligersbataljons in het gat. Het beruchtste daarvan was het Azov-bataljon, opgericht door openlijke neonazi's en ultra-nationalisten (zoals Andriy Biletsky). Zij gebruikten hakenkruis-achtige symbolen (zoals de Wolfsangel) op hun uniformen.

Wat journalisten zoals Pilger (maar destijds ook reguliere westerse media zoals de BBC en Human Rights Watch) zorgen baarde, was dat Azov in de jaren daarna niet werd ontmanteld, maar werd geïntegreerd in de officiële Oekraïense Nationale Garde.

En bij dat alles hebben we nu de herbegrafenis van Kolonel Andriy Melnyk.

Kolonel Andriy Melnyk overleed in 1964 in Keulen en lag decennialang begraven in Luxemburg. In mei 2026 heeft de Oekraïense overheid echter de overblijfselen van de kolonel en zijn vrouw Sofia naar Oekraïne gerepatrieerd.

Zij zijn herbegraven op de nieuwe Nationale Militaire Begraafplaats in de regio Kiev. President Volodymyr Zelenskyy en andere topstukken waren hierbij aanwezig. Dit herbegraafproces is onderdeel van een groter Oekraïens initiatief om historische sleutelfiguren die in ballingschap stierven, terug te brengen naar eigen bodem als nationaal symbool voor de eeuwenlange onafhankelijkheidsstrijd.

Maar, wie was die Melnyk eigenlijk.

Scott Ritter (een voormalig VN-wapeninspecteur en tegenwoordig een uitgesproken criticus van het Amerikaanse buitenlandse beleid en de NAVO-steun aan Oekraïne) belicht de donkere, historische realiteit die door Kiev wordt weggepoetst.

Het is een historisch feit dat de OUN onder Melnyk (OUN-M) actief zocht naar een alliantie met nazi-Duitsland. De hoop was dat Adolf Hitler hen zou helpen een onafhankelijke Oekraïense staat te stichten. Hoewel die samenwerking later volledig mislukte en Melnyk zelf in een concentratiekamp belandde, was de initiële bereidheid om met de nazi's in zee te gaan (en de betrokkenheid van OUN-leden bij wreedheden) voor critici onvergeeflijk.

Na de Tweede Wereldoorlog, tijdens de Koude Oorlog, rekruteerden de Amerikaanse en Britse inlichtingendiensten (zoals de CIA en MI6) inderdaad voormalige Oekraïense nationalisten in ballingschap.

Onder operaties zoals Aerodynamic werden zij ingezet om anti-Sovjet-propaganda te verspreiden en spionage-netwerken op te zetten binnen de USSR. Voor critici zoals Ritter maakt dit hem een 'landverrader' en een pion van westerse machten.

Wel handig om te weten aangezien een fiks deel van onze begroting naar Zelenski en zijn makkers gaat. De Joodse Marta Havryshko schrijft het volgende:

Vandaag, als een Oekraïense-Jood en een Holocaust wetenschapper, voel ik me diep beschaamd.

Ik had nooit kunnen voorstellen dat in mijn land — het land waar de nazi's 1,5 miljoen Joden vermoordden, het land van Babyn Yar, het symbool van de Holocaust in de Sovjetunie, een land dat beweert te vechten voor "vrijheid en democratie" — een nazi-samenwerker en OUN-leider zoals Andriy Melnyk met volle staatsceremonie zou worden begraven.

Mannen onder leiding van Melnyk dienden als hulppolitie onder de nazi's. Ze jaagden op Joden die zich verstopten op zolders, in kelders, bossen en schuren, wanhopig om de Holocaust te overleven. Ze bewaakten getto's en kampen. Ze marcheerden Joden naar executieplaatsen. En ze namen deel aan de executies naast de Duitsers.

Tegen het voorjaar van 1943 was de Holocaust in Oekraïne bijna voltooid. De Joodse buren waren verdwenen — vermoord voor de ogen, en vaak met de hulp, van Melnyk's volgelingen. En het was precies toen dat Melnyk de oprichting van de Waffen-SS Galicia Divisie steunde, waarvan de leden een eed aan Adolf Hitler zwoeren.

En vandaag knielt de president van mijn land — een man wiens eigen familieleden door de nazi's werden vermoord — voor de kist van deze nazi-samenwerker.

Men kan zich nauwelijks een grotere vernedering voor Joden voorstellen. Het is een vernedering voor iedereen die ooit geloofde dat "Nooit Meer" iets betekende in het hedendaagse Oekraïne — een land waar militant etnisch nationalisme steeds meer de politiek van herinnering en nationale identiteit dicteert.